Klankatlas

Beiaarden

l
r
beiaard sint-pietersbandenkerk lommel
beiaard tongeren
sint-quintinuskathedraal hasselt
plaatsing van de mariaklok in genk
beiaard tongeren

Ontdek het galmende patrimonium van de lage landen

De beiaard ontstond in de zestiende eeuw in Vlaanderen en vormt vandaag een unieke vorm van muzikaal erfgoed in de lage landen.

Nog steeds is de hoogste concentratie van beiaarden te vinden in België, Nederland en Noord-West-Frankrijk. De beiaard bestaat uit één of meerdere reeksen van bronzen klokken die bespeeld wordt met een ‘tappenklavier’ van houten stokken en met pedalen. Die zijn via een ingenieus systeem van koorden aangesloten op de klepels. Een moderne beiaard telt ten minste 23 klokken en overspant meestal 4 tot 5 octaven. De beiaard hangt gewoonlijk in een halfgesloten klokkenkamer hoog in de toren, die dient om de galmende klanken enigszins te dempen en de tonen beter met elkaar te vermengen.

De beiaard is ontstaan uit het gebruik van luidklokken, die van oudsher gebruikt werden om seinen te geven, het uur te slaan of het volk bijeen te roepen. Bij luidklokken zwiert de klok heen en weer met een loshangende klepel. Vaak werden de klokken ook handmatige aangeslagen met houten hamers. De overgang van rondzwierende luidklokken naar onbeweegbare beiaardklokken met aanslagmechanisme voltrok zich in de achttiende eeuw. Sindsdien nam het aantal klokken fors toe en werden het klavier en mechanisme steeds verder geperfectioneerd.

De Belgische beiaardcultuur werd in 2014 door UNESCO erkend als best practice voor het borgen van immaterieel erfgoed. Borgen is het verzekeren van de leefbaarheid van immaterieel erfgoed.

Beiaarden in Belgisch Limburg

        • Sint-Quintinuskathedraal Hasselt
        • Onze-Lieve-Vrouwebasiliek Tongeren
        • Belfort Sint-Truiden
        • Basiliek van Onze-Lieve-Vrouw-Hemelvaart Kortenbos
        • Sint-Martinuskerk Genk
        • Sint-Pietersbandenkerk Lommel
        • Sint-Trudokerk Peer
        • Sint-Niklaaskerk Neerpelt

Beiaarden in de provincie Antwerpen

        • Onze-Lieve-Vrouwekathedraal Antwerpen
        • Sint-Catharinakerk Antwerpen (Kiel)
        • Districthuis Borgerhout (Antwerpen)
        • Openluchtbeiaard Burcht
        • Belfort Herentals
        • Sint-Catharinakerk Hoogstraten
        • Sint-Gummaruskerk Lier
        • Hof van Busleyden Mechelen
        • Onze-Lieve-Vrouw-over-de-Dijle Mechelen
        • Sint-Romboutskathedraal oude beiaard Mechelen
        • Sint-Romboutskathedraal nieuwe beiaard Mechelen
        • Sint-Pieter-en-Pauwelkerk Mol
        • Norbertijnenabdij Postel
        • Sint-Pieterskerk Turnhout

Beiaarden in Nederlands Limburg

In Nederland zijn er 185 beiaarden waarvan 9 in Limburg.

        • Bestuurscentrum Brunssum
        • Sint Pancratiustoren Heerlen
        • Sint Servaasbasiliek Maastricht
        • Stadhuis van Maastricht
        • Stadhuis van Roermond
        • Sint-Martinustoren Venlo
        • Sint-Petrus-Bandentoren Venray
        • Sint-Martinustoren Weert

De beiaarden elders in Vlaanderen worden binnenkort aangevuld op Klankatlas.

Terug

Project delen

t
f

Meer informatie

Opdrachtgevers

Musica, Impulscentrum voor Muziek
Intro in situ, Resonant, Vlaamse Beiaardvereniging

Interessante Links

beiaard.org

beiaardcentrum.com